1. DOBRA EKONOMICZNE są również rzadkie - ich podaż jest ograniczona (podobnie jak ograniczona podaż zasobów).
Dobra te często są dzielone na DOBRA PRODUKCYJNE (będące jednym z czynników wytwórczych, są wykorzystywane do wytwarzania innych dóbr, ale w przeciwieństwie do surowców są zwykle trwałe) oraz DOBRA KONSUMPCYJNE (służące do czerpania z nich korzyści bezpośrednio po nabyciu, czyli nie służące do wytworzenia innych dóbr). DOBRA PRYWATNE to dobra, w stosunku do których obowiązuje zasada wyłączności (może je użytkować np. jeden producent czy konsument).
DOBRA PUBLICZNE są natomiast konsumowane wspólnie, nie ma też możliwości wyłączenia kogokolwiek z ich konsumpcji. Dobra te są zazwyczaj dostarczane przez państwo (np. obrona czy oświetlenie ulic). 2. Dobro wolne oznacza takie dobro ekonomiczne, które w warunkach naturalnych występuje w nieograniczonej ilości, nie występuje w jego przypadku pojęcie własności. Przykładem takiego dobra jest dziś powietrze. 3. Gospodarka - całokształt działalności gospodarczej prowadzonej w danym regionie, kraju (gospodarka narodowa) lub na całym świecie (gospodarka światowa). Działalność ta polega na wytwarzaniu dóbr i świadczeniu usług zgodnie z potrzebami ludności. Najprostszy podział gospodarki wyróżnia trzy sfery działalności ludzkiej: rolnictwo, przemysł i usługi. 4. Fazy działalności gospodarczej: • Wygenerowanie pomysłu na firmę. • Zebranie kapitału niezbędnego do rozpoczęcia działalności. • Wybranie formy prawnej firmy i jej rejestracja. • Zlecenie wykonania firmowych pieczęci. • Pozyskanie numeru statystycznego REGON. • Założenie firmowego rachunku bankowego. • Załatwienie formalności związanych z podatkami. • Wypełnienie obowiązków związanych z ubezpieczeniem społecznym.. • Spełnienie formalności odnoszących się do zatrudnienia ewentualnych pracowników.
5. GOSPODARKA RYNKOWA (market economy) - jest to określony system ekonomiczny,w którym zarówno sposób produkcji, jak i rozdzielania zasobów uwarunkowane są przez rynek. Z kolei wszystkie ceny rynkowe o charakterze pieniężnym kształtują się odpowiednio do poziomu popytu i podaży. W gospodarce rynkowej praktycznie wszystkie zasoby stanowią własność prywatną. Najważniejszą, obowiązującą w związku z tym zasadą, jest prawo własności. 6.Typy systemów ekonomicznych: 1.a/ systemy (ustroje) konkurencyjne (kompetytywne), zwane też systemami gospodarki rynkowej; działania podmiotów swobodnie podejmujących decyzje regulują mechanizmy rynkowe: gra sił cen, podaży i popytu („niewidzialna ręka rynku”); wprowadzane przez władze publiczne ograniczenia swobody decyzji dotyczą tylko fragmentów procesu gosp. 2.b/ systemy gospodarki regulowanej administracyjnie (systemy gosp. planowej) – kierunki i rozmiary prod. ustalają organy władzy na drodze adm.: 1/ indywidualistyczno-kompetytywny (kapitalizm rynkowy); 2/ indywidualistyczno-planowy (gosp. kapitalist. regulowana przez centralne planowanie państwa); 3/ kolektywistyczno-planowy (kolektywist. gospodarka zarządzana centralnie (realny socjalizm); 4/ kolektywistyczno-kompetytywny (socjalizm rynkowy). 7. GOSPODARKA CENTRALNIE PLANOWANA - nazywana także gospodarką centralnie sterowaną. Ponadto, te same organy decydowały również o rodzaju i sposobie produkcji oraz potencjalnej grupie odbiorców danego produktu. Pozostałe decyzje ekonomiczne dotyczyły m.in. zasad podziału wytworzonych towarów i świadczonych usług, a także wysokości cen na wyprodukowane dobra. Cechy gospodarki planowej były następujące: • Następowała centralizacja zarządzania gospodarką i planowaniem • System miał charakter odgórnego rozdysponowywania posiadanych środków • Ceny były ustalane przez odpowiednie jednostki administracyjne • Znikoma konkurencja pomiędzy poszczególnymi podmiotami • Brak komercyjnych instytucji finansowych • Całkowita izolacja przedsiębiorstw od nowych zasad i metod funkcjonowania przedsiębiorstw na rynkach zagranicznych
|